18.4 C
Chalkida
17 Οκτωβρίου 2019
ΑΛΛΑ ΣΠΟΡ ΒΟΛΕΪ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΣΥΝΤΑΚΤΩΝ ΙΣΤΟΡΙΚΑ-ΡΕΤΡΟ ΜΠΑΣΚΕΤ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ Στήλες ΣΤΙΒΟΣ

‘Η ΜΝΗΜΗ ΔΑΚΡΥΖΕΙ’: Κομβικό, χρονικό και ποδοσφαιρικό σταυροδρόμι (ΔΕΚΑΕΤΙΑ ’60)

Στο μεταξύ και παίρνοντας τα πράγματα με χρονική σειρά, το ξεκίνημα της δεκαετίας θα ‘καλωσορίσει’ τη ‘γέννηση’ και ‘βάπτιση’ στην Ευβοϊκή ποδοσφαιρική ‘κολυμπήθρα’ του Α.Π.Ο.Χ. ‘Πρωτέας’ τον οποίο και παρουσιάζουμε για τη συνέχεια.

Έχουμε φθάσει σ’ ένα κομβικό, χρονικό και ποδοσφαιρικό σταυροδρόμι, αυτό της δεκαετίας του ’60. Πλήθος σημαντικών γεγονότων που άλλαξαν τον ρου της ποδοσφαιρικής ιστορίας, διανθίζουν αυτή τη δεκαετία. Πρέπει να ‘οικονομήσουμε’ την ύλη, κατά την ‘Αγιορείτικη έκφραση’ δηλαδή τα γεγονότα στη σωστή τους έκταση, χωρίς σμικρύνσεις και μεγεθύνσεις, που θα παραμόρφωναν την πραγματικότητα, δίνοντας ψευδείς διαστάσεις στους αναγνώστες για πρόσωπα και γεγονότα.

Στη μουσική, το ρεμπέτικο μας ακολουθεί απ’ την προηγούμενη δεκαετία. Το λαϊκό τραγούδι στα πάνω του, αναπόσπαστο κομμάτι της νεοελληνικής ψυχής. Ένα μνημείο στη δύναμη του λαού μας, να τραγουδά και να ζει τη χαρά και τον πόνο, με τις αρετές και τα πάθη. Πολυσχιδές, ευρηματικό, αλλά πάνω απ’ όλα παντοδύναμο, το λαϊκό τραγούδι είναι ο γίγαντας, που γεννήθηκε στην μεταπολεμική Ελλάδα και από τότε συντροφεύει τους Έλληνες σ’ όλα τα γεωγραφικά πλάτη και μήκη του πλανήτη.

Την ίδια εποχή ‘τα χαρτιά και το μπαρμπούτι’ για τους μεγάλους… και το ‘μαύρο’ σε πολλές γωνιές της Χαλκίδας, έχει ‘ζώσει’ και την ποδοσφαιρική κοινωνία, αρκετά μέλη της οποίας και μάλιστα ‘επώνυμα’ βρίσκονται στη δύνη του.

Εμείς οι μικρότεροι, οι γυμνασιόπαιδες… ‘πηλήκιο’ και κούρεμα στη ‘χοντρή’. Οι πιο ‘ζωηροί’ τσιγαράκι με χίλιες-δυο προφυλάξεις, για μια αναπάντεχη συνάντηση με κάποιον καθηγητή στα ‘Ποδοσφαιράκια’ τα γνωστά σφαιριστήρια, στου ‘Γερασίμου’ στην Αβάντων και μετά του Λίβα, στου ‘Ντοματάκια’ ψηλά στην Αβάντων, με το ευρηματικό της μιας δραχμής ‘μπισκότο πάνω-μπισκότο κάτω και στη μέση λουκούμι’ και του Τάσου στο υπόγειο της πρώην ‘Παπαρούνα’, που ήταν εστιατόριο της αστικής τάξης.

Από ταβέρνες του ‘Λιώρη’ στο Τζαμί και το ‘σουβλατζίδικο του Αφράτη’ στην Αγία Βαρβάρα, όπου και τα πρακτορεία των Αθηνών. Εκεί γυρόφερνε και ένας χαρακτηριστικός τύπος της εποχής, που οι παλιοί θυμούνται… ο ‘Τάκης ο Αρκούδας’. Για τους κουλτουριάδηδες της εποχής του ‘Μπαδά’ στην Καναπίτσα. Εκεί έπινε το κρασάκι του ο Μπάρμπα-Γιάννης ο Σκαρίμπας, ο Ορέστης Μακρής και πολλοί άλλοι των τεχνών και των γραμμάτων. Ακόμη το οινομαγειρείο του Δημήτρη Δεμερτζή στην Μπαλαλαίων, με λαϊκές αλλά ωραίες παρέες. Και ο ‘Κοτσομούρας’ στα Δύο Δένδρα. Η ‘φτωχολογιά’ έτρωγε ψηλά στη Χαϊνά. Πατερίτσας, Καλτσής, Σέμπος. Εκεί πέφταν και τα χωριατάκια… με τις υπέρδιπλες μερίδες του μπαρμπά-Αντώνη. Συγχωρεμένος βέβαια και αυτός…

Στον ‘Ορφέα’ και το ‘Κεντρικόν’ κανένα ‘γκαγκστερικό’ με τον Σον Κόννερι και τον Τζιν Λάζενμπι. Επίσης τα ηρωικά ελληνικά της εποχής, με τον Κώστα Πρέκα, τον Λάκη Κομνηνό, τον Νίκο Κούρκουλο. Στα διαλείμματα, ακόμη ηχεί στ’ αυτιά μου, ‘τα φύλλα φθινοπωρινά’ του Φίλιππου Νικολάου, ένα καταπληκτικό τραγούδι που ακούω μέχρι σήμερα.

Οι πιο ‘ήσυχοι’… γαλακτομπούρεκο στου ‘Σταματούκου’, αγνό παγωτό χωνάκι στου ‘Παπαλιόλιου’ ή λουκουμάδες στου ‘Μουχρίτσα’. Την Κυριακή ‘σινεάκ’ στο Μάγια και τα καλοκαίρια θερινό σινεμά με Τζουλιάνο Τζέμα (Ρίνγκο) και Φράνκο Νέρο (Τζάνγκο). Πολλοί και σημαντικοί θερινοί κινηματογράφοι, χώροι αναψυχής μικρών και μεγάλων όπως τα Σίνε: ‘Μαίρη’, ‘Άλφα’, ‘Πάολα’, ‘Ρεξ’, ‘Χαλκίς’ και άλλα.

Τομ Τζόουνς

Από ‘αναγνώσματα’ οι μικρότεροι και κυρίως τα επαρχιωτάκια, ‘Μικρός Ήρωας’, ‘το παιδί-φάντασμα’, η Κατερίνα, ο Σπίθας, ο Διαβολάκος με τη σφεντόνα και το Ζουζούνι με το φυσοκάλαμο. Ακόμη υπήρχαν το ‘Γκαούρ-Ταρζάν’, με Τζέιν, Ταταμπού, τον Ποκοπίκο με τη χατζάρα, τον γοριλάνθρωπο Νταμπούχ, τον φύλαρχο Γιαχάμπα και τον ανθρωποφάγο Μποχάρ. ‘Ο Μικρός Σερίφης’ με τον Τζιμ Άνταμς, την Ντιάνα, τον χαζό Μεξικάνο Πεπίτο Γκονζάλες και τον Τσιπιρίπο το Ινδιανάκι. Ακόμη τα ‘Εικονογραφημένα Κλασσικά’. Ας θυμηθούμε λοιπόν τον κυρ Μήτσο τον Παπασυμεών μετά τους κινηματογράφους της Αβάντων με τις ανταλλαγές και τις πωλήσεις μεταχειρισμένων ηρωικών περιοδικών της εποχής και της μιας δραχμής. Το κέντρο ανταλλαγής μια ‘τρύπα’ πέντε τετραγωνικών όλο και όλο… Οι μεγαλύτεροι για να συνεχίσουμε, οι προχωρημένοι και βέβαια τολμηροί, ‘Μάσκα’ και ‘Μυστήριο’.

Πάττυ Πράβο

Λίγοι οι ‘ψαγμένοι’ της εποχής, που εμφανίζονται αναγνωστικά αλλά και εκεί μετά το ’70. Στα λιγοστά μικτά ‘Βερμούτ-πάρτυ’, προνόμιο κύρια των ‘κανακάρηδών’ της αστικής τάξης, Ερρίκο Μασίας, Πάττυ Πράβο, Τομ Τζόουνς, Ρόκυ Ρόμπερτς. Προς το τέλος της δεκαετίας τα μεγάλα pop συγκροτήματα Beatles και Animals στο πικ-απ, που ήταν δυσεύρετο μουσικό εργαλείο! Την ίδια περίοδο, προς το τέλος, ο ‘Μάης του ’68’ με την εξέγερση των φοιτητών στη Γαλλία και το κίνημα των Hippies που θεριεύει και περνάει μια νέα τεχνοτροπία, στο ντύσιμο, στην έκφραση, στη συμπεριφορά, κύρια στη νεολαία της εποχής. Εμείς τα ‘επαρχιωτάκια’, βουρ για το ‘κυριακάτικο καλάθι’ απ’ τα ‘πρακτορεία της Στενής’, εκεί τέρμα Γαζέπη, μπροστά στο καφενείο του μπάρμπα-Στάμου του Σταματούκου. Κανένα ραδιοφωνάκι… ‘ρίξε στο γυαλί φαρμάκι’ και ‘γιατί γλυκειά μου κλαις…’.

Πάνος Τζανετής

Σ’ αυτό το σημείο να θυμίσουμε στους Χαλκιδέους τον χαρισματικό ερμηνευτή του λαϊκού τραγουδιού Πάνο Τζανετή, απόφοιτο του θρυλικού ΑΓΑΧ, εκεί στα τέλη της προηγούμενης δεκαετίας, που γίνεται τώρα ο εκλεκτός του Γιώργου Ζαμπέτα και ‘παίζει’ Α’ εθνική στο λαϊκό μας τραγούδι, απ’ τα μέσα τούτης της δεκαετίας.

Και βέβαια τη Σωτηρία Μπέλλου, το κορίτσι με τις κοτσίδες από τα Χάλια. Φυλακίστηκε και απελευθερώθηκε την ημέρα που οι Γερμανοί καταλάβανε την Αθήνα.

Σωτηρία Μπέλλου

Μεταξύ των κορυφαίων του ρεμπέτικου και λαϊκού τραγουδιού. Κανείς και καμία δεν τραγούδησε τόσο συγκλονιστικά τους στίχους του Βασίλη Τσιτσάνη στη ‘συννεφιασμένη Κυριακή’. Συνεργάστηκε με τους μεγαλύτερους συνθέτες του λαϊκού και ρεμπέτικου, αλλά ήταν εκπληκτική και στο έντεχνο τραγούδι των Ηλία Ανδριόπουλου, Διονύση Σαββόπουλου και Δήμου Μούτση. Πέθανε πάμπτωχη, αφού ταλαιπωρήθηκε από σοβαρές ασθένειες χάνοντας τη φωνή της, στις 27 Αυγούστου του 1997, σε ηλικία 76 ετών. Η Δ.Ο.Α.Π.ΠΕ.Χ. διοργάνωσε μουσικό αφιέρωμα τον Ιούλιο του 2012 στην πλατεία Τζαμιού τιμώντας τη μνήμη της.

Ραδιοφωνική μετάδοση ποδοσφαιρικών αγώνων απ’ το μεγάλο ‘Βέγκα’ της σπιτονοικοκυράς τις Κυριακές… και μπάλα, πολύ μπάλα στο γήπεδο του ‘Πρωτέα’ εκεί στο Φάρο…

Στο Εθνικό Στάδιο και ο πιτσιρικάς… τάληρο! Δεν συνέφερε! Υπό την ‘χειραγώγηση’ των κανονικών θεατών και απ’ τις κύριες εισόδους οι μικρότεροι… αναρρίχηση ιδιαίτερα επικίνδυνη απ’ την δυτική εξέδρα οι μεγαλύτεροι!

Όμως η ‘χαρά των μικρότερων’ της εποχής γυμνασιόπαιδων, ήταν και οι αγώνες στίβου, αλλά και αθλοπαιδιών που διεξάγονταν οι πρώτοι στο Εθνικό Γυμναστήριο και οι άλλοι που σχετίζονταν με το βόλεϊ και το μπάσκετ της εποχής, στους προαύλιους χώρους του 1ου και του 2ου Γυμνασίου.

Στη πρώτη κατηγορία οι ‘κατοστάρηδες’ (στις αρχές της δεκαετίας) του ΑΓΑΧ, οι Στενός και Αθανασίου, ο δισκοβόλος Νίκος Λάλος και ο σφαιροβόλος Κώστας (Ντίνος) Σιδεράκης. Αργότερα μετά το ’65 ο εκπληκτικός ‘800άρης’ και απ’ τους κορυφαίους της δεκαετίας Ανέστης Πίσχηνας, ο ακοντιστής Αντώνης Λοκοβόπουλος, ο σπρίντερ Μπάμπης Λιάπης, ο Άκης Βάλας και άλλοι. Με πελώρια ερωτηματικά και αμφιβολίες μια συναρπαστική μάχη Γεωργαρά-Σελίδη για την πρωτιά στα 1967. Ο δεύτερος σπουδαίος Ψαχνιώτης σπρίντερ και εξαιρετικοί ακόμη οι Μπουρνάζος, Πριόνας σε 400 μέτρα και ‘επί κοντώ’. Ποιος δεν θυμάται ακόμη, τον άλτη Γιώργο Λύκο..!

Στις αθλοπαιδιές ο καταπληκτικός Θεόδωρος Εμμανουήλ (Σκύλος) απ’ το 2ο Γυμνάσιο, που ήταν αδύνατο να ‘πάρει’ μόνος του την πολυτάλαντη ομάδα του 1ου, που είχε στις τάξεις της, τον Λευτέρη Οικονομίδη, τον Τάσο Σπανό, και τον Γιάννη Παπαθεοδώρου. Ο αργότερα ‘επαγγελματίας’ Νίκος Πανταζής ήταν μέλος της μπασκετικής ομάδας του Β’ ΓΑΧ. Ακόμη τους νεότερους Μπάμπη Δανιηλίδη και Κώστα Καλυβίτη. Στο μπάσκετ κέρδιζε πάντα το 1ο με μικρή διαφορά, ενώ έχανε δύσκολα (ελέω Εμμανουήλ) με 3-2 στο βόλεϊ, που είχε ‘πρώτα’ αστέρια του Λαθούρα, Τσιρογιάννη, Ζησίου, Νάνο και άλλους της εποχής. Ο Τάσος Μπέης μέλος κι αυτός της ομάδας βόλεϊ του Β’ ΓΑΧ, μαζί ακόμη με τους πολύ ταλαντούχους Νίκο Κερασιώτη, Άγγελο Κουκιά, Γιάννη Μαντά και τον Γιώργο Τσαπρούνη, εξαιρετικό πασαδόρο, θα δηλώσει σε κάποιο σημείο της έρευνας μας, ότι το το Α’ ΓΑΧ υπερτερούσε και στα δυο αθλήματα, μέχρι το ’68. Ύστερα η γεννιά του Νίκου Εμμανουήλ (Τσικουλής) θα οδηγήσει κυρίαρχο του Β’ ΓΑΧ τουλάχιστον στο βόλεϊ με την αλλάγή και των κανονιστικών όρων του αθλήματος (ρολόι).

Γνώριμες και χαρακτηριστικές οι φιγούρες των γυμναστών της εποχής, με σημαντικότερες τις παρουσίες στο Στάδιο και τον περίβολο των Γυμνασίων να κατευθύνουν τις προσπάθειες των αθλητών-μαθητών Τάκη Παλαμά, Γιάννη Ζέρβα του Α’ ΓΑΧ και Νίκου Καλύβα του Β’ ΓΑΧ.

Ας σημειωθεί τέλος για λόγους ιστορικούς, ότι το Α’ ΓΑΧ ιδρύθηκε το 1854, ενώ το Β’ ΓΑΧ το 1939.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ευβοιώτες διαιτητές σε εθνικά πρωταθλήματα (17-18/11)

Κώστας Λαγός

Β’ ΕΠΣΕ (Β’ ΟΜΙΛΟΣ): ΑΕ Χαλκίδας-Αφράτι 2-3

Δημήτρης Νικολάου

Α’ ΕΠΣΕ: Λήλας Βασιλικού-Δροσιά 1-0

Δημήτρης Νικολάου